لوگو یکی از مهم ترین عناصر کسب و کار شما محسوب شده و هویت شما را نشان می دهد؛ بنابراین با ثبت لوگو و برند می توانید یک تجارت معتبر داشته باشید و اعتبار خود را نزد مخاطبان افزایش دهید.

مرکز مالکیت معنوی کشور با ارائه سایت iripo.ssaa.ir، کار ثبت برند و آرم  را برای شما آسان تر کرده است. فقط کافی است به این سایت مراجعه کرده و فرم مربوطه را پر کنید. با ما همراه باشید تا با مراحل ثبت و مسائل مربوط به آن آشنا شوید.

چرا ثبت لوگو و برند ضروری است؟

برند و لوگو شما نیز مانند خود شما به یک اسم و شناسنامه نیاز دارد. ثبت برند و لوگو، کسب و کار شما را در نظر مخاطبان، قانونی جلوه می دهد و اعتماد آن ها را جلب خواهد کرد. همچنین شناسایی شما آسان تر می شود؛ زیرا هنگام ثبت لوگو و برند، لوگو شما بررسی می شود و اگر به لوگو دیگری شبیه باشد، اجازه ثبت به شما داده نخواهد شد. در نتیجه، با ثبت آرم برند هیچ شبهه ای در شناسایی شما ایجاد نخواهد شد و اعتبار شما کاهش نخواهد یافت. بنابراین قبل از هر کاری، باید لوگو خود را ثبت کنید تا بتوانید از مزایای قانونی آن بهره مند شوید.

ثبت آرم و نشان تجاری برند

مدارک موردنیاز برای ثبت نشان تجاری

در مرحله نخست ثبت لوگو و برند، ابتدا صاحب لوگو باید هویت خود را اثبات کند. همچنین کسب و کار نیز باید معتبر باشد. مدارکی که برای ثبت نشان تجاری برای اشخاص حقیقی نیاز است، عبارت اند از:

  • کپی کارت ملی و شناسنامه
  • کپی مجوزهای کسب و فعالیت
  • کپی کارت بازرگانی
  • یک نمونه از لوگو در اندازه 10 در 10

 

این مقاله را حتما بخوانید: با انواع لوگو و تصویر برند آشنا شوید

مدارکی مورد نیاز ثبت نشان تجاری برای اشخاص حقوقی

  • کپی کارت ملی و شناسنامه مدیرعامل شرکت
  • کپی کارت بازرگانی مدیرعامل یا شرکت
  • کپی جواز تاسیس کسب و کار و پروانه کسب
  • یک نمونه از لوگو شرکت در ابعاد 10 در 10
  • مهر شرکت
  • کپی آگهی تاسیس شرکت
  • همچنین اگر پس از تاسیس شرکت، تغییراتی در نام، آدرس، لوگو و … اعمال شده است، باید اعلام شود.

ثبت برند و آرم

مراحل ثبت لوگو و برند

اگر از یک وکیل درباره ثبت نشان تجاری مشاوره بگیرید، طی کردن این مراحل آسان تر شده و احتمال بروز مشکل کاهش می یابد. مراحل ثبت نشان تجاری برند به شرح زیر است:

  1. انتخاب نام تجاری یا برند: اگر لوگو شما نام تجاری نداشته باشد، قابل استفاده نخواهد بود. بنابراین، قبل از هر کاری، یک نام تجاری مناسب برای طراحی لوگو خود انتخاب کنید.
  2. استعلام لوگو: سپس به سایت مرکز مالکیت معنوی به نشانی ssaa.ir مراجعه کنید و از لوگو و نام تجاری خود استعلام بگیرید. اگر لوگو یا برند شما به لوگو دیگری شبیه باشد یا قوانین را رعایت نکرده باشد، امکان ثبت آن وجود ندارد.
  3. تکمیل اظهارنامه: پس از تایید لوگو، مدارک معرفی شده در بخش قبلی را جمع آوری کنید و در سایت مرکز مالکیت معنوی بارگذاری کنید. همچنین برای تایید حساب، از دفترخانه اسناد رسمی، گواهی امضا دریافت کنید. سپس درخواست شما در فهرست انتظار قرار می گیرد تا لوگو و برند شما ثبت شود.
  4. پرداخت هزینه ثبت آرم: پس از تایید لوگو، باید مبلغی برای ثبت نماد برند خود پرداخت کنید.
  5. ثبت آگهی در روزنامه های کثیرالانتشار: در آخرین مرحله، باید لوگو خود را دو بار در روزنامه های معتبر اگهی کنید تا از عدم وجود لوگو و برندهای مشابه اطمینان حاصل شود. اگر هیچ شکایتی از شما نشود، خواهید توانست لوگو خود را برای چند سال ثبت کنید.

زمان موردنیاز برای ثبت لوگو

به طور کلی می توان گفت برای ثبت برند، 2 ماه زمان لازم است. اگر لوگو شما تایید نشود، ممکن است زمان موردنیاز برای ثبت برند افزایش یابد. اگر خوش شانس باشید، پس از 15 روز، لوگو شما ثبت خواهد شد و 30 روز نیز باید برای اگهی لوگو یا برند کسب و کار خود در روزنامه های معتبر منتظر بمانید. سپس برای دریافت گواهی ثبت نشان تجاری باید چند روز دیگر انتظار بکشید.

ثبت نشان تجاری

مزایای ثبت برند

وقتی که شما لوگو و برند خود را ثبت می کنید فقط ارزش آن بالاتر نمی رود بلکه ویژگی های بسیاری دارد که باعث می شود نه تنها کسب و کار شما رونق پیدا کند بلکه از آن محافظت نیز بشود. حال به بررسی این مزایا خواهیم پرداخت.

حفاظت از لوگو و برند در مقابل اشخاص متقلب:

وقتی که لوگو و برند شما به ثبت می رسد دیگر افراد متقلب قادر نخواهد بود تا نام تجاری شما را کپی و از آن به نفع خودشان استفاده کنند. در این حالت تا زمانی که این برند به اسم شماست، هیچ کس قادر نخواهد بود تا از کسب و کار شما سواستفاده و با اسم شما از سایر مردم کلاه برداری کند.

اضافه شدن ارزش افزوده برند شما:

با ثبت لوگو و برند ارزش سهام شما بالاتر می رود و این سود ایجاد شده از تجارت شما یک درآمد اضافی برایتان ایجاد می کند. این اعتبار همچنین باعث می شود تا شما بتوانید راحت تر از وام های بانکی استفاده کنید و در نتیجه قادر خواهید بود تا تجارت خود را گسترش دهید.

 

این مقاله را حتما بخوانید: برند و برندسازی چیست؟

به جریان افتادن کسب و کار:

وقتی که لوگو و برند ثبت می شود تجارت شما به حالت ویژه ای تبدیل می گردد که در صورت موفقیت می تواند به خوبی در بازار جریان داشته باشد. همین امر باعث می شود که شما هم مانند برندهای مشهوری که در دنیا هستند بتوانید با تبلیغات ویژه ای محصولات خود را جهانی کنید.

درست کردن هویت برای تجارت شما:

با ثبت نشان تجاری محصولاتی که تولید می کنید، همگی به طور ویژه ای برای شما خواهند بود و همین امر مزایای زیادی برای شما دارد.

لوگو و برند ثبت شده تا چه زمانی معتبر است؟

پس از دو ماه تلاش و پرداخت هزینه های ثبت، یک تاییدیه لوگو با 10 سال اعتبار به شما داده خواهد شد. شما می توانید در این 10 سال از لوگوی ثبت شده برای کسب کار خود استفاده کنید و از مزایای آن بهره مند شوید. پس از پایان اعتبار لوگو، باید برای تمدید مجدد لوگو اقدام کنید.

هزینه ثبت نشان تجاری

اگر در ثبت لوگو از یک مشاور حقوقی استفاده نکنید و به تنهایی همه مراحل را انجام دهید، باید هزینه های ثبت اولیه اظهارنامه، حق ثبت برند و هزینه اگهی در روزنامه را پرداخت کنید. اگر از وکیل یا مشاور حقوقی کمک بگیرید، باید حق الزحمه مرکز حقوقی، وکالتنامه و حق تمبر را نیز پرداخت کنید. همچنین فراموش نکنید که موسسات حقوقی، تعرفه های متفاوتی برای ثبت نشان تجاری و برند دارند.

استعلام لوگو و نام تجاری ثبت شده

برای استعلام لوگو و نام تجاری و بررسی وضعیت آن کافی است به مرجع رسمی استعلام آنلاین به نشانی  ipm.ssaa.ir مراجعه کنید و در بخش جست و جو در پرونده های علائم تجاری، فرم استعلام را پر کنید تا لوگو ثبت شده استعلام شود.

ثبت چه لوگو و برندی ممنوع است؟

شما نمی توانید موارد زیر را در لوگو یا برند کسب و کار خود استفاده کنید:

  • تصویر پرچم ایران و پرچم های پیشین ایران
  • هر نمادی که ممنوع باشد.
  • لوگوهای سازمان های رسمی و دولتی
  • علائمی که عفت عمومی کشور را در نظر نگیرد.
  • لوگوهای بی ربط به کسب و کار
  • آرمی که به لوگو دیگری شباهت دارد.
  • عدم استفاده از پسوند یا پیشوند معرف در کلمات توصیفی لوگو
  • مرتبط ساختن لوگو به کشور ایران

قوانین حاکم بر ثبت نشان تجاری

برای ثبت کردن لوگو و برند باید قوانینی را رعایت کنید که دانستن این اطلاعات شما را از مشکلاتی که ممکن است در آینده گریبان گیرتان شود نجات می دهد. این قوانین شامل موارد زیر می شود:

ماده سی و یک ذکر کرده است که تنها کسانی حق استفاده از یک علامت را دارند که آن علامت را بر اساس مقرراتی که در قانون نوشته شده است به ثبت رسانده باشند.

طبق گفته ماده سی و هشت هنگامی که متقاضی آگاهی اظهارنامه را منتشر می کند تا وقتی که برند شخص به ثبت می رسد از امتیازات و حقوق ویژه ای برخوردار خواهد بود.

ماده چهل و شش ذکر کرده است که نمی توان اسمی را که بر خلاف موازین شرعی و اخلاقی باشد انتخاب کرد. همچنین اسم مذکور نباید موجب فریب اذهان عمومی و مرکزهای دیگر نسبت به هویت خود شود.

 

سخن آخر

ثبت لوگو و برند کاری سختی نیست. اگر کار سختی به نظر می رسد، با یک مشاور حقوقی یا وکیل مشورت کنید تا مراحل بدون هیچ مشکلی طی شود. با ثبت لوگو، می توانید از مزایای بی شمار آن بهره مند شوید و از لوگوی خود محافظت کنید. همچنین نباید فراموش کنید که لوگو می تواند با افزایش اعتبار شما، سود شما را افزایش دهد.

 

 

لوگوها در فرمت های مختلفی تولید می شوند که اطلاع از فرمت هر یک از آن ها می تواند کار را برای یک انتخاب بهتر ساده تر کند. برای مثال اگر اولین بارتان است که قصد دارید تا کار طراحی لوگوی خود را به یک طراح بسپارید ممکن است با با اصطلاحات فرمت لوگو هم چون AI، PNG، SVG، JPG، EPS مواجه شوید. در این مقاله قصد داریم تا درباره این پسوندهای مختلف برایتان توضیح دهیم.

معنی فرمت لوگو

لوگو را می توان در جاهای بسیار مختلفی استفاده کرد. مثلا از چاپ کردن طراحی لوگو روی یک لباس گرفته تا تصویر پروفایل برای ما کاربرد دارد. در نتیجه به همین علت است که لوگوها در فرمت های مختلفی ذخیره می شوند که به آن فرمت لوگو می گوییم. پسوند لوگو با حروفی که در انتهای آن نوشته می شود شناخته می شود که به آن ها اکستنش می گویند.

پسوند لوگو برای سایت

فایل های رستری فرمت هایی هستند که برای سایت مورد استفاده قرار می گیرند.

فایل های رستری از مربع هایی به اسم پیکسل ساخته می شوند که با در کنار هم قرار گرفتن پیکسل ها یک تصویر ایجاد می شود.

تفاوت فرمت رستر و وکتور

تفاوت فرمت رستر و وکتور

با بالارفتن میزان پیکسل، کامپیوتر نیز باید تلاش بیش تری را برای نمایش این فایل ها انجام دهد. در نتیجه برای این که فایل رستر سریع تر به نمایش در بیاید باید با کیفیت کمتری آن ها را ذخیره کرد. فایل های رستری معمولا در حالت PNG، GIF،TIF تولید می شوند. فرمت های مورد اشاره، کیفیت چندان خوبی در هنگام چاپ ندارند. از این فایل ها معمولا برای ورد، پاورپوینت و … استفاده می کنند.

پسوند لوگو برای چاپ

نوع دیگری از فرمت لوگو وجود دارد که به آن وکتور می گویند. این تصاویر با توجه به خط و شکل های متفاوتی مورد طراحی قرار می گیرند. فرق وکتور با رستر این است که در آن به جای پیکسل، مسیرهای دیجیتالی وجود دارد. شما می توانید وکتورها را به اندازه های مورد نظر خود تغییر دهید و هیچ تغییری در کیفیت آن حاصل نمی شود. مهمترین فرمت های این نوع PDF، ESP، AI هستند.

این مقاله را حتما بخوانید: در برندسازی رنگ لوگو از چه قوانینی تبعیت می کند؟!

به دلیل این که فرمت لوگو از نوع وکتور دارای کیفیت خوبی است در نتیجه از آن برای چاپ استفاده می کنند. همچنین شما می توانید وکتور را  به فرمت رستر هم تغییر بدهید بنابرین برای استفاده در حالت های دیجیتالی نیز مناسب خواهد بود.

انواع فرمت لوگو

PNG

از PNG می توان برای کاربردهای دیجیتالی استفاده کرد. یکی از ویژگی های این تایپ این است که هنگامی که حجم آن را کاهش دهیم کیفیت تغییر نخواهد کرد. پی ان جی به خوبی می تواند رنگ های زیادی را به نمایش بگذارد. از PNG در سایت ها، شبکه های اجتماعی، فایل های ورد و مکان های دیگری استفاده می کنند.

JPG

این فرمت در میان طراحان استفاده بسیار دارد. حجم فایل های JPG  بسیار کم است در نتیجه کیفیت پایین تری نسبت به PNG دارند. این کاهش کیفیت در اثر حذف جزئیات در تصاویر JPG رخ می دهد. با این وجود از این فایل ها در وب استفاده زیادی می شود.

GIF

در لوگوهایی که تنوع رنگی زیادی ندارند می توانید از این فرمت لوگو استفاده کنید. این امر به این علت است که رنگ ها در فرمت GIF محدود هستند. ولی با این حال به دلیل این که گیف ها حجم کمی دارند در نتیجه استفاده زیادی از آن ها می شود. به دلیل وضوح و شفافیت می توان از گیف در تبلیغات متحرک هم استفاده کرد.

SVG

در این فرمت لوگو، از فرمول ریاضی به جای پیکسل استفاده شده است. این فایل ها نیز در حالت وکتور هستند. همین ویژگی باعث شده است که برای چاپ تصاویر مناسب باشند. SVG همچنین در مقایسه با PNG و   JPG حجم پایین تری دارد.

برای ساخت این فرمت خاص استفاده از نرم افزار Adobe Illustrator ضرورت دارد. اما شما می توانید از فتوشاپ نیز استفاده کنید. از SVG برای طراحی کارت بیزنس، لباس و برچسب استفاده می کنند.

EPS

این فرمت یکی از بهترین فرمت ها برای چاپ محسوب می شود. علت این امر این است که اگر اندازه عکس تغییر کند کیفیت آن ثابت خواهد ماند. به دلیل همین خصوصیت این فایل ها می توان از آن ها برای چاپ لوگو در اندازه های کوچک و بزرگ استفاده کرد. همچنین در نظر داشته باشید که نمی توانید از EPS در ورد و پاورپوینت استفاده کنید و برای باز کردن آن ها نیاز به کرل دارید.

PDF

همین طور که می دانید پی دی اف یک فرمت خاص برای خواندن متن های مختلف است ولی طراحان می توانند از آن برای طراحی لوگو نیز استفاده کنند. این که پی دی اف به صورت وکتور و یا رستر باشد تماما به برنامه ای که تصویر در آن مورد طراحی قرار گرفته است وابسته می باشد. فایل های پی دی اف قابل باز شدن توسط تمامی مرورگرها هستند.

برای طراحی لوگو بهتر است از کدام فرمت استفاده کنیم؟

ساخت لوگو با استفاده از وکتور نتیجه بهتری دارد. این امر به این دلیل است که فایل هایی که از نوع وکتور هستند را به راحتی می توان مورد ویرایش قرار داد. همچنین شما می توانید آن ها را به رستر نیز تبدیل کنید. فرمت هایی هم چون EPS، SVG و AI از نوع لوگو وکتوری هستند در نتیجه برای طراحی لوگو مناسب می باشند. حال اگر لوگوی شما در وب قرار است مورد استفاده قرار گیرد می توانید تنها نسخه PNG و یا JPG را به کارفرما تحویل دهید.

چند نکته درباره فرمت فایل لوگو

فرمت PNG به دلیل این که کیفیت رنگ ها را به خوبی حفظ می کند برای استفاده در طراحی لوگو بسیار مناسب است. شما می توانید از این فرمت برای پاورپویت و خبرنامه استفاده کنید.

این مقاله را حتما بخوانید: یک لوگو حرفه ای چه ویژگی هایی دارد؟!

فرمت PDF در میان فرمت لوگوهای مختلف استفاده راحت تری دارد. علت این امر این است که می توانید به راحتی آن را با هر مرورگری باز کنید. در پایان باید گفت که هر یک از فرمت های گفته شده دارای ویژگی ها و مزایای خاص خود هستند که انتخاب آن ها بستگی به نظر و استفاده ای دارد که قرار است از آن بکنید.

 

مکتب‭ ‬گشتالت‭ ‬یکی‭ ‬از‭ ‬مکاتب‭ ‬روانشناسی‭ ‬است‭ ‬که‭ ‬چگونگی‭ ‬درک‭ ‬اطلاعات‭ ‬بصری‭ ‬توسط‭ ‬مغز‭ ‬ما‭ ‬را‭ ‬شرح‭ ‬می‭ ‬دهد‭. ‬این مکتب دارای قواعد مهمی است که به اصول گشتالت معروف است.گشتالت‭ ‬در‭ ‬زبان‭ ‬آلمانی‭ ‘‬شکل‭’ ‬معنی‭ ‬می‌دهد؛‭ ‬در‭ ‬انگلیسی،‭ ‬کلِ‭ ‬سازمان‭ ‬یافته‭ ‬و‭ ‬در‭ ‬زبان‭ ‬فارسی‭ ‬می‌توان‭ ‬آن‭ ‬را‭ ‬معادل‭ ‬مفاهیمی‭ ‬‌از‭ ‬قبیل‭ ‬‮«‬شکل‮»‬،‭ ‬‮«‬قالب‮»‬،‭ ‬‮«‬هیکل‮»‬‭ ‬یا‭ ‬‮«‬کل‮»‬‭ ‬قرار‭ ‬داد‭.‬

اصول‭ ‬گشتالت‭ ‬فرآیندهای‭ ‬ادراکی‭ ‬مغز‭ ‬را‭ ‬مورد‭ ‬مطالعه‭ ‬و‭ ‬توجه‭ ‬قرار‭ ‬می‌دهد‭ ‬و‭ ‬این‭ ‬گونه‭ ‬بیان‭ ‬می‭ ‬کند‭ ‬که‭ ‬رفتار‭ ‬مغز‭ ‬بصورت‭ ‬فطری،‭ ‬تمایل‭ ‬به‭ ‬ادراک‭ ‬موضوعات‭ ‬بصری‭ ‬بصورت‭ ‬یک‭ ‬کل‭ ‬سازمان‭ ‬یافته‭ ‬دارد‭. ‬

گشتالت در طراحی و هنر

امروزه‭ ‬رعایت‭ ‬اصول‭ ‬گشتالت در طراحی،‭ ‬عاملی‭ ‬قدرتمند‭ ‬در‭ ‬طراحی‭ ‬لوگو‭ ‬و‭ ‬تبلیغات‭ ‬اثرگذار‭ ‬محسوب‭ ‬می‭ ‬شود‭. ‬ روانشناسی گشتالت‭ ‬توانست‭ ‬از‭ ‬ابتدای‭ ‬کار‭ ‬خود‭ ‬توجه‭ ‬حوزه‭ ‬هنر‭ ‬را‭ ‬به‭ ‬خود‭ ‬جلب‭ ‬کرده‭ ‬و‭ ‬جایگاه‭ ‬بسیار‭ ‬مهمی‭ ‬در‭ ‬هنر‭ ‬مدرن‭ ‬پیدا‭ ‬کند‭

‬اصول گشتالت،‭ ‬ابزاری‭ ‬به‭ ‬دست‭ ‬هنرمندان‭ ‬داد‭ ‬تا‭ ‬همچون‭ ‬جادوگران،‭ ‬مخاطبان‭ ‬خود‭ ‬را‭ ‬شگفت‭ ‬زده‭ ‬کنند‭ ‬بی‭ ‬آنکه‭ ‬خود‭ ‬مخاطبان‭ ‬دلیل‭ ‬این‭ ‬این‭ ‬اثر‭ ‬گذاری‭ ‬را‭ ‬بفهمند‭. ‬

طراحان‭ ‬فقط‭ ‬بر‭ ‬مبنای‭ ‬قوانین‭ ‬فطری‭ ‬مغز‭ ‬مخاطبان،‭ ‬اثر‭ ‬خود‭ ‬را‭ ‬خلق‭ ‬کرده‭ ‬بودند‭ ‬و‭ ‬نه‭ ‬چیز‭ ‬دیگر‭. ‬این‭ ‬همان‭ ‬جادوی‭ ‬اصول‭ ‬گشتالت‭ ‬است‭ ‬که‭ ‬در‭ ‬باره‭ ‬آن‭ ‬بیشتر‭ ‬صحبت‭ ‬می‭ ‬کنیم‭ ‬و‭ ‬در‭ ‬اثبات‭ ‬این‭ ‬ادعا‭ ‬برخی‭ ‬از‭ ‬نمونه‭ ‬های‭ ‬موفق‭ ‬لوگو‭ ‬و‭ ‬پوسترهایی‭ ‬که‭ ‬از‭ ‬این‭ ‬قانون‭ ‬به‭ ‬خوبی‭ ‬در‭ ‬جهت‭ ‬اثر‭ ‬گذاری‭ ‬بر‭ ‬مخاطب‭ ‬استفاده‭ ‬نمودند‭ ‬را‭ ‬به‭ ‬شما‭ ‬نشان‭ ‬می‭ ‬دهیم‭.‬

 

fedex logo2

این مقاله را حتما بخوانید :  ساخت لوگویی جذاب با کمک نسبت طلایی

ذهن‭ ‬ما‭ ‬اطلاعات‭ ‬بصری‭ ‬محدودی‭ ‬را‭ ‬در‭ ‬آنِ‭ ‬واحد‭ ‬می‭ ‬تواند‭ ‬پردازش‭ ‬کند‭. ‬زمانی‌‭ ‬که‭ ‬حجم‭ ‬اطلاعات‭ ‬بصری‭ ‬زیاد‭ ‬می‌شوند،‭ ‬ذهن‭ ‬در‭ ‬صدد‭ ‬ساده‭ ‬سازی‭ ‬آنها‭ ‬با‭ ‬استفاده‭ ‬از‭ ‬گروه‭ ‬بندی‭ ‬بر‭ ‬می‌آید‭ ‬

در‭ ‬واقع‭ ‬مغز‭ ‬در‭ ‬ابتدا‭ ‬سعی‭ ‬دارد‭ ‬عناصر‭ ‬بصری‭ ‬را‭ ‬به‭ ‬صورت‭ ‬یک‭ ‬کل‭ ‬سازمان‭ ‬یافته‭ ‬ببیند‭ ‬و‭ ‬سپس‭ ‬به‭ ‬درک‭ ‬جزئیات‭ ‬تشکیل‭ ‬دهنده‭ ‬آن‭ ‬بپردازد‭ . ‬اینجاست‭ ‬که‭ ‬قوانین‭ ‬و‭ ‬اصول‭ ‬روانشناسی‭ ‬گشتالت‭ ‬به‭ ‬ما‭ ‬می‭ ‬آموزد‭ ‬که‭ ‬چگونه‭ ‬یک‭ ‘‬کل‭’ ‬اثر‭ ‬بخش‭ ‬پدید‭ ‬بیاوریم‭ ‬که‭ ‬با‭ ‬فرآیند‭ ‬ادراکی‭ ‬مغز‭ ‬انسان‭ ‬هماهنگ‭ ‬باشد‭. ‬

 

اصول‭ ‬گشتالت

برخی‭ ‬اصول‭ ‬و‭ ‬قوانین‭ ‬مهمی‭ ‬که‭ ‬مکتب‭ ‬گشتالت‭ ‬به‭ ‬ما‭ ‬می‭ ‬آموزد‭ ‬در‭ ‬زیر‭ ‬آورده‭ ‬شده‭ ‬است‭. ‬که ‬در‭ ‬مورد‭ ‬آن‭ ‬کمی‭ ‬صحبت‭ ‬خواهیم‭ ‬کرد‭:‬

  1. اصل‭ ‬مجاورت‭ (‬proximity‭)‬
  2. اصل‭ ‬تشابه‭ (‬Similarity‭)‬
  3. اصل‭ ‬تداوم‭ ‬یا‭ ‬پیوستگی‭ (‬Continuity‭)‬
  4. اصل‭ ‬بستار‭ (‬Closure‭)‬
  5. اصل‭ ‬تصویر‭ – ‬زمینه‭ (‬Figure-ground‭)‬
  6. اصل‭ ‬تقارن‭ (‬Symmetry‭)‬
  7. اصل‭ ‬سرنوشت‭ ‬مشترک‭ (‬common fate‭)‬
  8. اصل‭ ‬فراپوشانندگی‭ (‬inclusiveness‭)‬
  9. اصل‭ ‬قانون‭ ‬موازات‭ (‬Parallelism‭)‬
  10. اصل‭ ‬منطقه‭ ‬مشترک‭ (‬Common Region‭)‬
  11. اصل‭ ‬عنصر‭ ‬متصل‭ (‬Element Connectedness‭)‬

در ادامه ما هر کدام از اصول گشتالت را بررسی کرده و نمونه بارز اثر گشتالت در طراحی را که برندهای بزرگ در طراحی انواع لوگو و نماد برند خود از این مکتب روانشناسی استفاده نموده اند را نشان می دهیم.

 

اصل‭ ‬مجاورت‭ (‬proximity‭)‬

یکی‭ ‬از‭ ‬ساختارهایی‭ ‬که‭ ‬مغز‭ ‬آن‭ ‬را‭ ‬یک‭ ‬گروه‭ ‬تلقی‭ ‬می‭ ‬کند‭ ‬آن‭ ‬است‭ ‬که‭ ‬اشیاء‭ ‬یا‭ ‬اشکال‭ ‬نزدیک‭ ‬به‭ ‬هم‭ ‬قرار‭ ‬می‭ ‬گیرند‭. ‬مجاورت‭ ‬زمانی‭ ‬رخ‭ ‬می‭ ‬دهد‭ ‬که‭ ‬اشیا‭ ‬به‭ ‬یکدیگر‭ ‬نسبت‭ ‬به‭ ‬اشیایی‭ ‬دیگر‭ ‬نزدیکتر‭ ‬هستند‭. ‬قدرتمند‭ ‬ترین‭ ‬رابطه‭ ‬مجاورت‭ ‬زمان‭ ‬است‭ ‬که‭ ‬اشیا‭ ‬همپوشی‭ ‬دارند،‭ ‬در‭ ‬این‭ ‬حالت‭ ‬برای‭ ‬مغز‭ ‬شکی‭ ‬باقی‭ ‬نمی‭ ‬ماند‭ ‬که‭ ‬آنها‭ ‬به‭ ‬یکدیگر‭ ‬تعلق‭ ‬دارند‭. ‬یکی‭ ‬از‭ ‬شیوه‭ ‬هایی‭ ‬دیگر‭ ‬ایجاد‭ ‬مجاورت‭ ‬استفاده‭ ‬از‭ ‬خطوطی‭ ‬است‭ ‬که‭ ‬اشیا‭ ‬را‭ ‬محصور‭ ‬کنند‭ ‬

یکی از نمونه های بارز استفاده گشتالت در طراحی و بکارگیری اصل مجاورت، ‬نماد‭ ‬شرکت‭ ‬یونیلیور است‬

fedex logo3

اصل‭ ‬تشابه‭ (‬Similarity‭)‬

اشتراک‭ ‬در‭ ‬مشخصه‭ ‬های‭ ‬بصری‭ ‬به‭ ‬صورت‭ ‬خود‭ ‬به‭ ‬خودی‭ ‬روابط‭ ‬برقرار‭ ‬می‭ ‬کند‭. ‬هر‭ ‬قدر‭ ‬اشیا‭ ‬شبیه‭ ‬تر‭ ‬به‭ ‬نظر‭ ‬بیایند،‭ ‬بیشتر‭ ‬امکان‭ ‬آن‭ ‬وجود‭ ‬دارد‭ ‬که‭ ‬به‭ ‬عنوان‭ ‬یک‭ ‬گروه‭ ‬دیده‭ ‬شوند‭. ‬قابل‭ ‬ذکر‭ ‬است‭ ‬تشابه‭ ‬بر‭ ‬اساس‭ ‬شکل‭ ‬اشیا‭ ‬است‭ ‬نه‭ ‬بر‭ ‬اساس‭ ‬چیستی‭ ‬آنها‭. ‬

تشابه‭ ‬می‭ ‬تواند‭ ‬در‭ ‬مشخصه‭ ‬هایی‭ ‬همچون‭ ‬اندازه،‭ ‬رنگ‭ ‬و‭ ‬شکل‭ ‬در‭ ‬نظر‭ ‬گرفته‭ ‬شود‭.‬

یکی از نمونه های بارز استفاده گشتالت در هنر و بکارگیری اصل تشابه، ‬لوگو‭ ‬شرکت‭ ‬آوودی است‬

fedex logo4

اصل‭ ‬تداوم‭ (‬Continuity‭)‬

یکی‭ ‬دیگر‭ ‬از‭ ‬قواعدی‭ ‬که‭ ‬از‭ ‬فرآیند‭ ‬گروه‭ ‬بندی‭ ‬کردن‭ ‬عناصر‭ ‬بصری‭ ‬توسط‭ ‬مغز‭ ‬پرده‭ ‬بر‭ ‬می‭ ‬دارد‭ ‬قاعده‭ ‬تداوم‭ ‬است‭ .‬زمانی‭ ‬که‭ ‬چشم‭ ‬شروع‭ ‬به‭ ‬دنبال‭ ‬کردن‭ ‬عنصری‭ ‬در‭ ‬تصویر‭ ‬می‭ ‬کند،‭ ‬این‭ ‬دنبال‭ ‬کردن‭ ‬در‭ ‬مسیر‭ ‬تا‭ ‬رسیدن‭ ‬به‭ ‬عنصر‭ ‬دیگری‭ ‬ادامه‭ ‬پیدا‭ ‬می‭ ‬کند‭. ‬

جهت‭ ‬نگاه‭ ‬چشم‭ ‬شخصی‭ ‬که‭ ‬در‭ ‬طراحی‭ ‬اثر‭ ‬هنری‭ ‬وجود‭ ‬دارد‭ ‬بسیار‭ ‬تعیین‭ ‬کننده‭ ‬است‭. ‬همچنین‭ ‬بصورت‭ ‬ذاتی‭ ‬چشم‭ ‬انسان‭ ‬از‭ ‬چپ‭ ‬به‭ ‬راست‭ ‬و‭ ‬از‭ ‬بالا‭ ‬به‭ ‬پایین‭  ‬موضوعات‭ ‬را‭ ‬می‭ ‬بیند‭ ‬البته‭ ‬این‭ ‬موضوع‭ ‬بسته‭ ‬به‭ ‬زبان‭  ‬های‭ ‬مختلف‭ ‬و‭ ‬جهت‭ ‬نوشتاری‭ ‬آن‭ ‬ها‭ ‬ممکن‭ ‬است‭ ‬متفاوت‭ ‬باشد‭.‬

یکی از نمونه های بارز استفاده گشتالت در طراحی و بکارگیری اصل تداوم، ‬آرم‭ ‬شرکت کوکاکولا است‬

fedex logo5

این مقاله را حتما بخوانید: بطری کمرباریک کوکاکولا برگ برنده این برند برای سال ها

اصل‭ ‬بستار‭ (‬Closure‭)‬

از جذاب ترین اصول گشتالت می توان به اصل بستار اشاره نمود.بر‭ ‬مبنای‭ ‬این‭ ‬اصل‭ ‬از‭ ‬نظریه‭ ‬گشتالت،‭ ‬اگر‭ ‬بخشی‭ ‬از‭ ‬تصویر‭ ‬یک‭ ‬شکل‭ ‬پوشانده‭ ‬شده‭ ‬یا‭ ‬جا‭ ‬افتاده‭ ‬باشد،‭ ‬ذهن‭ ‬به‌‭ ‬طور‭ ‬خودکار‭ ‬آن‭ ‬را‭ ‬کامل‭ ‬می‌كند‭ ‬و‭ ‬به‭ ‬صورت‭ ‬یک‭ ‬شکل‭ ‬کامل‭ ‬می‭ ‬بیند‭. ‬به‭ ‬بیانی‭ ‬دیگر،‭ ‬چشم‭ ‬ما‭ ‬سعی‭ ‬می‭ ‬کند‭ ‬اشکال‭ ‬ناقص‭ ‬و‭ ‬ناتمام‭ ‬را‭ ‬به‭ ‬صورت‭ ‬کامل‭ ‬و‭ ‬یکپارچه‭ ‬ببیند‭. ‬

هرچه قدر‭ ‬این‭ ‬شکل‭ ‬ساده‭ ‬تر‭ ‬و‭ ‬شناخته‭ ‬شده‭ ‬تر‭ ‬باشد‭ ‬مغز‭ ‬سریعتر‭ ‬می‭ ‬تواند‭ ‬آن‭ ‬را‭ ‬کامل‭ ‬و‭ ‬به‭ ‬یاد‭ ‬بیاورد‭.‬

یکی از شاهکارهای اثر گشتالت در طراحی لوگو و نمایش قدرت اصول گشتالت در آثار هنری مخصوصا اصل بستار،  ‭ ‬لوگو‭ ‬فدکس‭ ‬است‭:‬

fedex logo6

اصل‭ ‬تصویر‭ – ‬زمینه‭ (‬Figure-ground‭)‬‭ ‬

از مهمترین اصول گشتالت می توان به اصل شکل و زمینه اشاره نمود. شکل‭ – ‬زمینه‭ ‬را‭ ‬فضای‭ ‬مثبت‭ ‬و‭ ‬منفی‭ ‬نیز‭ ‬می‭ ‬نامند‭. ‬خوانش‭ ‬یک‭ ‬تصویر‭ ‬از‭ ‬طریق‭ ‬تضاد‭ ‬میان‭ ‬شکل‭ ‬و‭ ‬زمینه‭ ‬انجام‭ ‬می‭ ‬شود‭

. ‬فضای‭ ‬مثبت‭ ‬آن‭ ‬بخشی‭ ‬از‭ ‬تصویر‭ ‬محسوب‭ ‬می‭ ‬شود‭ ‬که‭ ‬بیشترین‭ ‬توجه‭ ‬را‭ ‬دریافت‭ ‬می‭ ‬کند‭ ‬و‭ ‬منفی‭ ‬به‭ ‬فضای‭ ‬دربرگیرنده‭ ‬فضای‭ ‬مثبت‭ ‬اطلاق‭ ‬می‭ ‬شود‭. ‬زمانی‭ ‬که‭ ‬تصویر‭ ‬و‭ ‬زمینه‭ ‬همزمان‭ ‬هر‭ ‬دو‭ ‬شکل‭ ‬مستقل‭ ‬و‭ ‬قابل‭ ‬تشخیصی‭ ‬تداعی‭ ‬کنند‭ ‬میتوان‭ ‬گفت‭ ‬تصویر‭-‬زمینه‭ ‬هوشمندانه‭ ‬و‭  ‬خلاقانه‭ ‬طراحی‭ ‬شده‭ ‬است‭. ‬

در‭ ‬مواردی‭ ‬تشخیص‭ ‬میان‭ ‬شکل‭ ‬و‭ ‬زمینه‭ ‬بسیار‭ ‬سخت‭ ‬است‭. ‬اشکال‭ ‬دو‭ ‬هویتی‭ ‬از‭ ‬این‭ ‬گونه‭ ‬اند‭. ‬اشکال‭ ‬دو‭ ‬هویتی،‭ ‬اشکالی‭ ‬هستند‭ ‬که‭ ‬در‭ ‬آنها‭ ‬شکل‭ ‬و‭ ‬زمینه‭ ‬به‭ ‬طور‭ ‬مداوم‭ ‬جای‭ ‬خود‭ ‬را‭ ‬عوض‭ ‬می‌کنند‭ ‬زیرا‭ ‬دارای‭ ‬خصوصیات‭ ‬و‭ ‬امکانات‭ ‬مشابه‭ ‬هم‌اند‭.‬

اما‭ ‬معروف‌ترین‭ ‬شکل‭ ‬دو‭ ‬هویتی‭ ‬گلدان‭ ‬روبین‭ ‬یا‭ ‬نیمرخ‭ ‬پیترو‭ ‬پاول‭ ‬روبین‭ ‬است‭. ‬‮«‬در‭ ‬گلدان‭ ‬روبین،‭ ‬مثبت‭ ‬و‭ ‬منفی‭ ‬بودن‭ ‬قسمت‌های‭ ‬شکل‭ ‬با‭ ‬یکدیگر‭ ‬تعویض‭ ‬می‌شوند‭ ‬و‭ ‬بستگی‭ ‬به‭ ‬آن‭ ‬دارد‭ ‬که‭ ‬به‭ ‬گلدان‭ ‬توجه‭ ‬کنیم‭ ‬یا‭ ‬به‭ ‬دو‭ ‬نیمرخ‭ ‬که‭ ‬روبه‌روی‭ ‬یکدیگرند‭.‬

fedex logo7

این‭ ‬اصل‭ ‬را‭ ‬به‭ ‬صورت‭ ‬ساده‭ ‬می‭ ‬توان‭ ‬در‭ ‬طراحی‭ ‬آرم‭ ‬توبلرون‭ ‬مشاهده‭ ‬نمود‭. ‬فضای‭ ‬مثبت‭  ‬کوهی‭ ‬است‭ ‬قدیمی‭ ‬و‭ ‬با‭ ‬کمی‭ ‬دقت‭ ‬فضای‭ ‬منفی‭ ‬داخل‭ ‬تصویر‭ ‬یک‭ ‬خرس‭ ‬است‭. ‬

fedex logo8

اصل‭ ‬تقارن‭ (‬Symmetry‭)‬

در‭ ‬راستای‭ ‬درک‭ ‬اینکه‭ ‬چگونه‭ ‬مغز‭ ‬انسان‭ ‬عناصر‭ ‬بصری‭  ‬را‭ ‬ساده‭ ‬سازی‭ ‬می‭ ‬کند‭ ‬روشی‭ ‬دیگر‭ ‬وجود‭ ‬دارد،‭ ‬مغز‭ ‬انسان‭ ‬اشیاء‭ ‬را‭ ‬متقارن‭ ‬فرض‭ ‬می‭ ‬کند‭ ‬و‭ ‬انتظار‭ ‬دارد‭ ‬از‭ ‬نقطه‭ ‬ای‭ ‬به‭ ‬مرکزیت‭ ‬تصویر‭ ‬این‭ ‬تقارن‭ ‬وجود‭ ‬داشته‭ ‬باشد‭. ‬زمانی‭ ‬که‭ ‬دو‭ ‬عنصر‭ ‬متقارن‭ ‬به‭ ‬یکدیگر‭ ‬ارتباط‭ ‬ندارند،‭ ‬ذهن‭ ‬آن‭ ‬ها‭ ‬را‭ ‬به‭ ‬یکدیگر‭ ‬مرتبط‭ ‬می‭ ‬سازد‭ ‬تا‭ ‬طرحی‭ ‬منسجم‭ ‬ایجاد‭ ‬کند‭. ‬به‭ ‬عنوان‭ ‬مثال‭ ‬در‭ ‬شکل‭ ‬زیر‭ ‬ما‭ ‬تمایل‭ ‬به‭ ‬درک‭ ‬سه‭ ‬پرانتز‭ ‬متقارن‭ ‬داریم‭ ‬و‭ ‬نه‭ ‬6‭ ‬پرانتز‭ ‬جداگانه‭.‬

‭(             ‬‭)‬‭(             ‬‭)‬‭(             )‬

این‭ ‬اصل‭ ‬را‭ ‬به‭ ‬صورت‭ ‬ساده‭ ‬می‭ ‬توان‭ ‬در‭ ‬طراحی نماد‭ ‬شنل‭ ‬مشاهده‭ ‬نمود‭:‬

fedex logo9

سرنوشت‭ ‬مشترک‭(‬common fate‭)‬

اين‭ ‬اصل‭ ‬به‭ ‬تحرک‭ ‬و‭  ‬جنبش‭ ‬عناصر‭ ‬موجود‭ ‬در‭ ‬يک‭ ‬گشتالت‭ ‬مربوط‭ ‬است‭. ‬بر‭ ‬این‭ ‬اساس‭ ‬اگر‭ ‬در‭ ‬يک‭ ‬ساختار‭ ‬بصری،‭ ‬عناصری‭ ‬که‭ ‬با‭ ‬هم‭ ‬در‭ ‬يک‭ ‬راستا‭ ‬به‭ ‬جنبش‭ ‬و‭ ‬حرکت‭ ‬در‭ ‬می‌آيند،‭ ‬به‌عنوان‭ ‬يک‭ ‬گروه‭ ‬واحد‭ ‬يا‭ ‬يک‭ ‬مجموعه‭ ‬توسط‭ ‬مغز‭ ‬انسان‭ ‬ديده‭ ‬می‌شوند‭. ‬

این‭ ‬اصل‭ ‬را‭ ‬به‭ ‬صورت‭ ‬ساده‭ ‬می‭ ‬توان‭ ‬در‭ ‬طراحی‭ ‬آرم‭ ‬شرکت‭ ‬فروش‭ ‬لوازم‭ ‬ورزشی‭ ‬کلومبیا‭ ‬مشاهده‭ ‬نمود. برند کلمبیا نیز از اصول گشتالت در طراحی نماد خود استفاده کرده است

fedex logo10

اصل‭ ‬فراپوشانندگی‭(‬inclusiveness‭)‬

بر‭ ‬اساس‭ ‬این‭ ‬اصل،‭ ‬گشتالت‌های‭ ‬بزرگ‌تر‭ ‬ممکن‭ ‬است‭ ‬از‭ ‬چندین‭ ‬گشتالت‭ ‬کوچک‭ ‬تشکیل‭ ‬شده‭ ‬باشد‭ ‬که‭ ‬زیرمجموعه‌هایی‭ ‬برای‭ ‬گشتالت‌های‭ ‬بزرگ‌تر‭ ‬محسوب‭ ‬شوند‭. ‬در‭ ‬این‭ ‬صورت‭ ‬گشتالت‌های‭ ‬کوچک‌تر‭ ‬تحت‭ ‬الشعاع‭ ‬گشتالت‌های‭ ‬بزرگ‌تر‭ ‬قرار‭ ‬می‌گیرند‭. ‬

این‭ ‬گشتالت‭ ‬بزرگ‌تر‭ ‬از‭ ‬پراگنانس‭ ‬قوی‭ ‬تری‭ ‬نسبت‭ ‬به‭ ‬گشتالت‌های‭ ‬کوچک‌تر‭ ‬برخوردار‭ ‬است‭.‬

یکی دیگر از آثار گشتالت در هنر، لوگو جنرال الکتریک است که ‭ ‬اصل فراپوشانندگی در آن به خوبی رعایت شده است. ‬دو‭ ‬حرف‭ ‬g‭ ‬و‭ ‬e‭  ‬دو‭ ‬حرفی‭ ‬هستند‭  ‬که‭ ‬یک‭ ‬گشتالت‭ ‬را‭ ‬تشکیل‭ ‬می‭ ‬دهند‭ ‬ولی‭ ‬تحت‭ ‬الشعاع‭ ‬گشتالت‭ ‬بزرگتر‭ ‬یعنی‭ ‬دایره‭ ‬آبی‭ ‬با‭ ‬موج‭ ‬های‭ ‬چرخشی‭ ‬قرار‭ ‬دارد‭.‬

fedex logo11

اصل‭ ‬موازات‭ (‬Parallelism‭)‬

یکی‭ ‬دیگر‭ ‬از‭ ‬روش‭ ‬های‭ ‬ساده‭ ‬سازی‭ ‬مغز‭ ‬انسان،‭ ‬تشابه‭ ‬زاویه‭ ‬است‭. ‬بر‭ ‬این‭ ‬مبنا‭ ‬عناصری‭ ‬که‭ ‬زاویه‭ ‬بسیار‭ ‬نزدیکی‭ ‬و‭ ‬مشابهی‭ ‬با‭ ‬هم‭ ‬دارند،‭ ‬از‭ ‬دید‭ ‬مغز،‭ ‬به‭ ‬عنوان‭ ‬یک‭ ‬گروه‭ ‬شناخته‭ ‬می‭ ‬شوند‭. ‬

یکی دیگر از آثار گشتالت در طراحی، لوگو ویرجین است که ‭ ‬اصل موازات در آن به خوبی رعایت شده است

fedex logo12

اصل‭ ‬منطقه‭ ‬مشترک‭(‬Common Region‭)‬

زمانی‭ ‬که‭ ‬چند‭ ‬عنصر‭ ‬بصری‭ ‬را‭ ‬در‭ ‬یک‭ ‬ناحیه‭ ‬مشاهده‭ ‬می‭ ‬کنیم،‭ ‬مغز‭ ‬انسان‭ ‬آنها‭ ‬را‭ ‬در‭ ‬یک‭ ‬گروه‭ ‬بندی‭ ‬قرارداده‭  ‬و‭  ‬با‭ ‬یکدیگر‭ ‬مرتبط‭ ‬در‭ ‬نظر‭ ‬می‭ ‬گیرد‭. ‬

این‭ ‬اصل‭ ‬را‭ ‬به‭ ‬صورت‭ ‬ساده‭ ‬می‭ ‬توان‭ ‬در‭ ‬طراحی‭ ‬لوگوتایپ‭ ‬یوتیوب‭ ‬مشاهده‭ ‬نمود‭:‬

fedex logo13

اصل‭ ‬عنصر‭ ‬متصل ‭(‬Element Connectedness‭)‬

یکی‭ ‬دیگر از اصول گشتالت که سازوکارهای‭ ‬گروه‭ ‬بندی‭ ‬مغز‭ ‬انسان‭ ‬برای‭ ‬ساده‭ ‬سازی‭ ‬و‭ ‬درک‭ ‬عناصر‭ ‬بصری را فاش می کند اصل عنصر متصل است. ‬مغز‭ ‬انسان‭ ‬عناصری‭ ‬را‭ ‬که‭ ‬به‭ ‬یکدیگر‭ ‬متصل‭ ‬شده‭ ‬باشند‭ ‬را‭ ‬یکی‭ ‬در‭ ‬نظر‭ ‬می‭ ‬گیرد‭. ‬

یکی دیگر از آثار گشتالت در طراحی، نماد شرکت نستله است که ‭ ‬اصل عنصر متصل در آن به خوبی رعایت شده است

fedex logo14

آنچه برند را در ابتدا معروف می‌کند و جایگاهی در ذهن مشتری به وجود می آورد ایجاد یک زمینه تازه است اما با گذشت زمان و ایجاد زمینه های تازه تر چیزی جز یک نام از برند باقی نمی ماند. این نام برند نایکی است که نماد نایکی را توصیف می کند و بکارگیری مستمر اسم با لوگو در طولانی مدت و با هزینه بالغ بر ۱۰۰ میلیون دلار باعث تثبیت لوگو نایک در ذهن مخاطبین گردیده است. پس می‌توان گفت طراحی لوگو تایپ نه تنها کمتر از اهمیت لوگو نیست بلکه در بسیاری از موارد مهم تر تلقی می گردد.

لوگوتایپ چیست؟

در زبانی ساده می توان گفت که ساختار نوشتاری اختصاصی اسم برند را طراحی لوگوتایپ می گویند. لوگوتایپ به گونه ای باید ساخته و پرداخته شود که هماهنگی و تناسبی تنگاتنگ با لوگو داشته باشد. همچنین مهمترین ویژگی این عنصر بصری خوانایی آن و تمایزش با فونت های معمولی است. تایپ فیس برند، نوشتار برند، فونت لوگو و تایپوگرافی اسامی دیگر لوگوتایپ است که در گفتگوی محاوره ای از آن ها استفاده می شود.

ویژگی های یک لوگوتایپ حرفه ای

باید توجه داشت که در طراحی هوشمندانه لوگوتایپ، ریزه کاری های مهمی وجود دارد که با دانستن آن می توانید ساختار نوشتاری برندتان را ارتقاء داده و اعتبار بیشتری در ذهن مخاطبین کسب نمایید. به برخی از آن ها اشاره نموده ایم:

خوانایی لوگوتایپ

در لوگوتایپ هرچقدر هم که زیبایی بصری و تکنیک های فنی در آن رعایت شده باشد در صورتی که قابلیت خوانش سریع را نداشته باشد هیچ جایگاهی در ذهن مخاطب ایجاد نمی کند. پس مهمترین موضوع در ساخت لوگو تایپ، خوانایی آن نوشته است.

لوگوتایپ ساب وی

سادگی

ذهن انسان، به گونه ای فطری از پیچیدگی و شلوغی فرار می کند و هر چقدر المان های بصری نزدیک به اشکال هندسی ساده همچون مستطیل، دایره و مثلث باشند جذابیت بصری آن ها از نگاه مخاطبین افزایش می یابد. پس هرچه ساختار اجزای حروف نوشتاری، نزدیک به این اشکال باشد علاوه بر خوانایی بهتر، سریع تر در ذهن مخاطب ثبت می گردد. گوگل یک نمونه لوگوتایپ خوب با طراحی هندسی است.

لوگوتایپ گوگلتمایز 

تمامی سرمایه یک لوگو تایپ،حروف بسیار ساده ولی متمایز آن نسبت به فونت است. برای اثر گذاری بیشتر و بازشناسی سریعتر روشی خلاقانه را در پیش می گیرند و آن به این صورت است که تمامی حروف لوگوتایپ را به ساده ترین شکل ممکن طراحی و فقط یکی از حروف را با ایده ای مرتبط متمایز می کنند. یکی از نمونه های بارز این موضوع لوگو visa است.

لوگوتایپ ویزا

روانشناسی گشتالت

اگر می خواهید ایده بصری ساده ای را در لوگوتایپ بگنجانید از روش لوگوتایپ فدکس پیروی کنید. لوگوتایپ فدکس در نگاه اول چیزی جز نوشته ساده فدکس به نظر نمی رسد اما با کمی دقت فلشی درون آن نهفته شده که پیام فعالیت برند (خدمات پستی) را با خود حمل می کند. این همان اصل تکمیل در روانشناسی گشتالت است.

لوگوتایپ فدکس

عدد فیبوناچی(نسبت طلایی) 

روانشناسان معتقدند که زیباترین ساختار،  مستطیلی است که نسبت طول به عرض آن عدد  ۱.۶۱۸ (نسبت طلایی) باشد. چرا که این نسبت در شبکیه چشم انسان رعایت شده به این دلیل انسان آن را زیباترین حالت می بیند. هر چه تناسبات بصری در معماری و طراحی به این عدد نزدیک تر شوند، ساختاری پایدارتر، منظم تر و زیباتر به خود می گیرند. از این رو است که شرکت های بزرگ در لوگو برندشان از این قانون مهم یعنی نسبت طلایی در طراحی پیروی می کنند.

فیبوناچی در لوگو گوگل

رنگ لوگوتایپ

قانون رنگ در برندینگ به این موضوع اشاره می کند که بکارگیری دو رنگ لوگو یادآوری برند را نسبت به لوگو تک رنگ سخت تر می‌کند و استفاده از سه رنگ قطعا مخاطبین را برای بازشناسی دچار چالش می نماید. پپسی نمونه بارز این موضوع است، تا جایی که در سال ۲۰۰۰ میلادی هواپیمای کنکورد تماما آبی را در مقابل چشم رسانه ها به پرواز درآورد تا به جهان بگوید رنگ پپسی تک رنگ آبی است و نه قرمز و آبی.!

لوگو تایپ پپسی

 

داشتن لوگوی خوب یکی از مهمترین عوامل تاثیر گذار در ارتقا جایگاه برند است. کیفیت بالای محصول، توزیع مناسب کالا و تبلیغات خلاق در رسانه ها و … همه و همه یک هدف واحد را دنبال می کنند و آن هم تثبیت نام تجاری محصول در ذهن مصرف‌کنندگان است.

حال اگر در طراحی لوگو، به گونه ای رفتار کنید که با ساختار ذهن مصرف کننده در تقابل باشد، مسلما هزینه های برندینگ و جایگاه سازی افزایش یافته و برند شما را با چالشی وصف ناپذیر دچار می کند. از این رو است که شرکت های بزرگ در طول بقای کسب کارشان بارها و بارها نمادها و نوشتارشان را بهینه سازی کرده اند.

اینکه یک لوگو خوب چه ویژگی هایی باید داشته باشد تا بتواند اعتبار برند را افزایش داده و با رقبای برند مقابله کند موضوعی است که به آن می پردازیم.

ویژگی لوگوی خوب:

تمایز :

قانون مهم در برندینگ می گوید متمایز بودن بر زیبایی اولویت دارد. به طراحی لوگو حرفه ای سفید شرکت اپل نگاه کنید. در طراحی نماد قدیمی اپل از شش رنگ متفاوت استفاده شده بود. حال وقتی این دو نشان را با هم مقایسه می‌کنید شاید به این نتیجه برسید که آرم قدیمی اپل زیباتر جلوه می کند. اما حقیقت آن است که در شلوغی تبلیغات امروز نماد رنگارنگ محکوم به شکست است از این رو است که سفیدِ اپل در مقابل رقبا، خودنمایی می کند.

سادگی:

مغز مصرف کنندگان به صورت فطری از شلوغی و پیچیدگی گریزان است، و هرچقدر المان‌های بصری در طراحی نماد به اشکال هندسی ساده همچون مستطیل، دایره و … نزدیک باشند جذابیت های بصری آنها در نگاه بیننده افزایش می یابد. روند ساده سازی لوگوی شرکت مرسدس بنز از سال ۱۹۰۲تا کنون گواهی بر این موضوع است.

طراحی لوگو2 1

رعایت سادگی در  لوگو شرکت مک دونالد

ایده تک واژه:

آنچه به یک نماد بصری اعتبار می بخشد وجود پشتوانه فکری قدرتمند در طراحی آن است. ایده بصری، کاملا باید منطبق بر ایده کلامی برند تدوین گردد به گونه ای که بتوان با چند واژه ساده آن را صدا زد مانند بطری کمر باریک کوکاکولا، مانند صورتک خندان پپسی، مانند ستاره سه پر بنز و ….

طراحی لوگوی حرفه ای

رعایت ایده تک واژه در نشانه نوشابه انرژی زای مانستر

ساختار افقی:

از آنجایی که دو چشم ما در کنار هم و به صورت افقی قرار گرفته است تصاویری که به صورت افقی دیده می شوند زیباتر به نظر می رسند، و اوج این جذابیت بصری زمانی رخ می دهد که نماد بصری در قالب یک مستطیل فرضی به نسبت عرض 1/618 و ارتفاع 1 گنجانده شود. این نسبت همان عدد فی است که به عنوان نسبت طلایی در لوگو از آن یاد می شود . مانند طراحی لوگوی اسمرولکس، فدکس، هیوندای و …

تک رنگی:

این یک واقعیت است : به خاطر سپردن هویت بصری که از دو رنگ تشکیل شده سخت تر است از هویتی است که از یک رنگ بوجود آمده است. و یادآوری طراحی لوگو که از بیش از دو رنگ تشکیل شده تقریبا غیر ممکن است. در انتخاب رنگ لوگو بهتر آن است که اگر شرکت اول طبقه بندی هستید از سمبلیک ترین رنگ و باز تکرار می کنم از یک رنگ استفاده کنید و اگر اول طبقه بندی نیستید حتما از رنگ متمایز رقبا بهره بگیرید حتی اگر رنگ انتخابی مرتبط با موضوع فعالیت نباشد. مانند موفقیت طراحی هویت بصری استار باکس در مقابل رقیبش دانکین دوناتس و یا رنگ قرمز کوکاکولا در مقابل قرمز و آبی پپسی و …

 

بسیاری از شرکت ها به جای ابداع یک نماد قابل تشخیص، راه آسان تر را انتخاب می کنند و حروف ابتدای واژه ها (مونوگرام) را به کار می گیرند. کفش N توسط کدام شرکت تولید می‌شود؟ احتمالا بسیاری از مردم نمی‌دانند. با این که بیشتر مردم بالاخره این موضوع را کشف می‌کنند، اما باز هم خیلی طول می‌کشد تا آن را به خاطر بسپارند. (N : New Balance یک شرکت آمریکایی تولید لوازم ورزشی)

حتما بخوانید : طراحی آرم به روش پیکتوگرام حیوانات

تفاوت اینجاست که شما زمانی که دهن کجی نایکی را می بینید برند نایکی به یادتان می‌آید. اما وقتی حرف N را می بینید، باید مدتی فکر کنید و بسیاری از مردم زحمت چنین کاری را به خود نمی دهند.

طراحی لوگو (مونوگرام) شرکت نیوبالانس

مونوگرام شرکت نیوبالانس

در مونوگرام از تمامی حروف استفاده کنید

زمانی که نامتان از بیش از یک واژه تشکیل شده، در طراحی لوگو با حروف نام تجاری (مونوگرام) به تمامی حروف اول آن نیاز خواهید داشت. شرکت نیو بالانس در اصلاح طراحی لوگوی خود اینبار  بجای یک حرف از دو حرف NB استفاده کرد و  بیشتر مورد توجه قرار گرفت. HP  که مخفف هیولت-پاکارد است و یا GE  که نماد جنرال الکتریک می باشد نیز از این مهم بهره برده اند. اما آن ها چه چیز را نادیده گرفته اند؟

 

طراحی لوگو (مونوگرام) شرکت اچ پی

مونوگرام شرکت اچ پی

طراحی لوگو (مونوگرام) شرکت جنرال الکتریکز

طراحی لوگو حرفه ای شرکت جنرال الکتریکز

حرف «E» توسط یک هتل زنجیرهای استفاده شده است، اما کدام هتل؟ شاید اگر امبسی سوئیتس، به جای یک حرف از دو حرف (حروف اول هر دو واژه ی نامش) استفاده کند، در خیابانها بیشتر به چشم بیاید.

 

طراحی لوگو به روش مونوگرام (شرکت امباسی سویتس)

مونوگرام شرکت امباسی سویتس

ذهن انسان در قالب واژه ها فکر می کند.اگر لوگوتایپ فیسبوک از دو واژه تشکیل شده بود، می شد از دو حرف FB به عنوان علامت انحصاری استفاده کند .اما حال که دو واژه به هم چسبیده و یک واژه تشکیل داده اند، این شرکت تنها از حرف «F» به عنوان نماد و چکشی بصری خود استفاده می کند.

 

مونوگرام شرکت فیسبوک

مونوگرام و طراحی لوگوتایپ شرکت فیسبوک

 

اشتباه مونوگرام دبل تری را تکرار نکنید!

در سویی دیگر، هتل های دابل تری ” قرار دارند که شمایلی خاص از دو درخت را به عنوان نشان تجاری به خدمت گرفته اند.این برند با زیرکی از روالی منطقی بهره گرفته است. شما باید اول نام برند را بخوانید تا سپس متوجه شوید آنچه می بینید، نماد دو درخت است. این ها بیشتر شبیه راکتهای پینگپنگ هستند.

طراحی لوگو به روش مونوگرام (شرکت دابل تری)

لوگو و آرم  با روش مونوگرام شرکت دابل تری

به تازگی دابل تری نشان خود را تغییر داده است. از این نشان جدید می توان فهمید که مدیران دابل تری تا چه حد گفتارمحور شده اند.به جای دو درخت، از یک درخت استفاده می کنند و یک حرف «D» برای واژه ی «Double». اگر نام شما دابلتری (به معنی دو درخت) است،چرا فقط از یک درخت استفاده کرده اید؟

و چرا حرف «D» به جای اینکه قبل درخت بیاید  پس از آن قرار گرفته؟ گویی نامش «تری دابل» بوده. صحبت از تفکر وارونه است.این تصویری نیست که در نگاه اول پیامش را منتقل کند. معمایی است که باید رمزگشایی شود.

ایده بصری باید در نخستین نگاه درک شود، نه مثل یک معما  برای حل آن به زمان نیاز داشته باشیم.

مونوگرام باید پیامی را با خود حمل کند

این حروف باید ایده هایی کلامی را به مخاطب انتقال دهند تا بتواند جایگاهی منحصر بفرد را در ذهن او به وجود آورند که در مونوگرام هایی که نام برده شد (HP و GE  و N ) این موضوع نادیده گرفته شده است.

مکدونالد هم از نخستین حرف نام خود برای طراحی نشانش استفاده کرد. اما با انتخاب نام «طاق های طلایی» برای این نماد، از ایده ای پیش پا افتاده فراتر رفت و ایده بصری اثربخشی ابداع نمود.طاق های طلایی، پیشرو بودن این برند را در صنعت خودش به تصویر می کشد.

طراحی لوگو (مونوگرام) شرکت مک دونالدز

طراحی آرم و لوگو  شرکت مک دونالدز – طراحی لوگو اسم آن شرکت

 

ایده مونوگرام را باید بتوان صدا زد

بر خلاف چیزی که جامعه هنری ممکن است بگوید، عناصر تصویری هیچگاه به خودی خود بر ذهن انسان تاثیر نمی گذارند و برای باز کردن چتر خود روی ذهن مخاطب باید ارتباطی کلامی نیز برقرار کنند. ارتباط کلامی یعنی آنکه بتوانی ایده را با واژه ای شناخته شده صدا بزنی. مانند قوطی کمرباریک تبلیغات کوکاکولا، فلش موجود در طراحی لوگو تایپ فدکس،  یا ستاره سه پر در طراحی لوگو مرسدس بنز، سیب گاز زده شرکت اپل، سیبل پرتاب تاید، علامت پلاس صلیب سرخ، صورتک خندان پپسی و…

باید توجه داشت که همیشه واژه های کامل، از مخفف ها برتر هستند. هیچ گاه پیکتوگرام نایکی نمی تواند جایگاه نوشته نایکی را پر کند و یا f فیسبوک، پرنده توییتر و …